Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!
ثبت نام در طرح درمانی جامع مشاوره
سال نو حال نو

رزرو وقت مشاوره حضوری

هدف گذاری برای سال نو : چطور هدف گذاری کنیم، برنامه ریزی کنیم و انجام دهیم؟

همهی ما دوست داریم پیشرفت کنیم. همهی ما دوست داریم که بعضی چیزها را در زندگیمان تغییر دهیم و همهی ما به دنبال زندگیهای با کیفیتتری هستیم. در سر هر کدام از ما چندین و چند هدف و برنامه برای آینده وجود دارد که راستش را بخواهید، گاهی تا سالهای سال فقط سر جای اولشان، توی سرمان، میمانند و گاهی هم به مرور زمان اهمیتشان را برایمان از دست میدهند و نتیجتا از یاد میبریمشان. دیگر حتی هدف گذاری برای سال نو و پشت بندش از یاد بردن هدفهایمان هم برایمان عادی شده.
مشکل کار واقعا کجاست؟! چرا آخر سال که میرسد، وقتی نگاهی به گذشته میاندازیم، متوجه میشویم که زندگیمان، با وجود میل شدیدمان برای بهتر شدن، چندان تغییری هم نکرده و تقریبا همانقدر از اهدافمان فاصله داریم که سال گذشته داشتهایم؟

جواب دادن به این سوال چندان کار آسانی نیست. در واقع چندین و چند عامل وجود دارند اما اگر بخواهیم یک دلیل کلی در پاسخ به این سوال و سوالهای مشابه ذکر کنیم، این است که ما دربارهی اهداف و خواستههایمان و البته برنامههایی که برای دستیابی به آنها باید بریزیم جدی نیستیم.

داستان اول هفته و اول ماه و اول سال همیشه و همیشه در حال تکرار شدن است و هیچ اول هفتهای به خودی خود زندگی هیچ آدمی را به یک باره متحول نکرده. اما راستش را بخواهید من هنوز هم به اول سال امیدوارم! نه این که هدف گذاری برای سال نو قرار باشد به خودی خود چیزی را تغییر دهد، اما مساله این است که بهار همیشهی بهانهی خوبی برای بهتر شدن است. بهانهها را اگر که کمی جدیت به خرج دهیم میتوانیم تبدیل کنیم به فرصتهای خوب.

هدف گذاری برای سال نو؟! چرا الان؟

لابد از خودتان میپرسید اگر قرار است برای سال نو هدف گذاری کنیم، پس چرا الان؟ ۵ روز گذشته از شروع سال نو؟

بین روزهای شلوغ و پر کار آخر سال، هدف گذاری برای سال نو کاری است که غالبا فرصت انجامش را کمتر کسی پیدا می‌کند.
بین روزهای شلوغ و پر کار آخر سال، هدف گذاری برای سال نو کاری است که غالبا فرصت انجامش را کمتر کسی پیدا می‌کند.

خب، به نظر من هدف گذاری برای سال نو در اواخر اسفند ماه غالبا یک چیز هول هلکی و تشریفاتی از آب در میاید. چرا؟ چون هر قدر هم که دقیقه نودی نباشیم، اواخر سال که میرسد کلی کارهای خورده ریزه سر و کلهشان پیدا میشود که نیاز به رسیدگی فوری دارند تا پیش از شروع سال نو تمام شوند. اوایل فروردین را هم که در نظر بگیرید، اکثرا درگیر دید و بازدیدهای عیدیم و سفر و خوش گذرانی. پس به نظر میرسد بهترین زمان برای هدف گذاری برای سال نو همین روزها، یعنی بعد از پایان تعطیلات رسمی عید باشد که کم کم زندگی به روال عادی خودش برمیگردد.

هدف گذاری برای سال نو: بررسی سال گذشته

بررسی سال گذشته، این که چه کارهایی کردهایم و چه کارهایی باید انجام میدادهایم که ندادهایم، با وجود این که میتواند ناامید کننده به نظر برسد اما مهم است. لازم نیست کار خاصی بکنید، فقط بنشینید و برای نیم ساعت که شده به سال گذشتهتان فکر کنید. گذشته را چه دوست بداریم چه نه، مقدمهی سال نو است.

البته حواستان باشد که خیلی هم درگیر گذشته نشوید. بیش از اندازه به گذشته فکر کردن و خصوصا نشخوار بخشهای آزار دهندهاش، هیچ فایدهای ندارد.

هدف گذاری برای سال نو: بنویسید

قبل از هرکاری یک دفترچه و یک قلم بردارید و بگذارید کنار دستتان. باید بنویسید. نوشتن گام اول برای جدی بودن دربارهی هدفهایمان است. اگر واقعا میخواهید به هدفی برسید باید آن را روی کاغذ بیاوردید و برنامهی رسیدن به آن را با نوشتن طرح بریزید.

نوشتن کار سختی نیست. قرار نیست کسی نوشتههای شما را بخواند، بنابراین وسواس به خرج ندهید، فقط جوری بنویسید که بتوانید نوشتهها را مرور کنید و درصورت نیاز تغییر داده یا تکمیل کنید.

یک راه برای این که مطمئن شوید لیست هدف گذاری برای سال نو را فروردین ماه تمام نشده فراموش خواهید کرد این است که آن‌ها را جایی ننویسید.
یک راه برای این که مطمئن شوید لیست هدف گذاری برای سال نو را فروردین ماه تمام نشده فراموش خواهید کرد این است که آن‌ها را جایی ننویسید.

هدف گذاری برای سال نو: تصور کنید

خودتان را در انتهای امسال تصور کنید. به این فکر کنید که میخواهید سال بعد همین موقع، سالی را که پشت سر گذاشتهاید چگونه توصیف کنید؟ چه چیزهایی را کسب کردهاید؟ چه چیزهایی را کنار گذاشتهاید؟ حال روحی و جسمیتان چگونه است؟ روابطتان؟ همین که شروع به خیال پردازی بکنید، پازلتان کم کم شروع به تکمیل شدن خواهد کرد. این تصویر کلی نشان میدهد که عمدهی اهداف و فعالیتهای شما در امسال باید چه چیزهایی باشند. حین خیال بافی یادداشت بردارید و برای چند دقیقه یادداشتها را مرور کنید.

هدف گذاری برای سال نو: دسته بندی کنید، چارچوب درست کنید

کمی جلوتر با یک چارچوب و دسته‌بندی کلی برای هدف گذاری برای سال نو آشنا خواهید شد. اما قبل از این که به آن بپردازیم، توصیه میکنم خودتان سعی کنید یادداشتهایی که برداشتهاید را، به عنوان مجموعه اهداف اولیه و خامتان دسته بندی کنید. دلیل این امر این است که بسته به اولویتهای فردی، ممکن است دستهبندیهای هر فردی با فرد دیگری متفاوت باشد.

دستهبندیها کمک میکنند بتوانید اهداف را به هم ربط دهید، به شکل منسجمتری به آنها فکر کنید و اهدافی که فراموش کردهاید را هم در برنامه بگنجانید.

البته باید یادتان باشد که قرار نیست یک لیست ۱۰۰ موردی از اهداف سال نو بنویسید و انتظار داشته باشید به همهی آنها هم به موقع و به بهترین شکل ممکن برسید. نکتهی مهم این است که با خودتان صادق باشید و با مرور لیست اولیهتان تعداد اهداف را به حد توان خود برسانید. یادتان نرود که دست یابی به ۵ هدف مهم نه تنها حس بسیار بهتری در شما نسبت به زمانی که به هیچ یک از ۱۰۰ هدفتان نرسیدهاید ایجاد خواهد کرد، بلکه به شکل موثری کیفیت زندگیتان را هم تغییر خواهد داد.

شاید این را در جاهای مختلف خوانده باشید که اهدافی که برای هر کاری مشخص می‌شوند باید SMART باشند. این موضوع در مورد هدف گذاری برای سال نو نیز صادق است.
شاید این را در جاهای مختلف خوانده باشید که اهدافی که برای هر کاری مشخص می‌شوند باید SMART باشند. این موضوع در مورد هدف گذاری برای سال نو نیز صادق است.

مورد دیگر این است که همهی اهدافتان باید مشخص و روشن، قابل سنجش، قابل پذیرش، واقع گرایانه و زمانمند باشند. این اصلیترین چارچوب شما خواهد بود.

دستهبندیهای پیشنهادی فول فکر برای هدف گذاری برای سال نو

در طی چند رو آتی، در مسابقه اینستاگرامی فول فکر دربارهی این دسته بندیها بیشتر صحبت خواهیم کرد. اما برای شروع بد نیست توضیحی دربارهی هر یک از دستهبندیهای پیشنهادی ما بخوانید:

۱. عادتها: از قدیم گفتهاند بنی آدم، بنی عادت. راستش را بخواهید سر جمع که به زنگیمان نگاه کنیم، میبینیم این عادتها هستند که آنرااین گونه که هستشکل دادهاند. همان لیست اولیه اهدافتان را هم که نگاه کنید میبینید بعضی از مواردش در واقع عاداتی هستند که میخواهید ترک کنید. البته همیشه هم قرار نیست عادتها را بشکنیم. گاهی عادات را باید به وجود آورد. مثلا عادت کتاب خواندن، عادت ورزش کردن و ….

بعضی وقتها تبدیل کردن اهداف کلی به عادتهایی که میخواهیم در خود ایجاد کنیم/از بین ببریم میتواند رسیدن به هدف را آسانتر کند. مثلا این که بگوییم میخوام امسال لاغر/چاق شوم یکی از هدفهای کلی است. گیرم که لاغر/چاق شدید، برای حفظ آن چه میکنید؟ اما اگر این هدف را به این شکل تغییر دهیم چه؟ «میخواهم از این به بعد هر روز ۱۵ دقیقه پیاده روی کنم. میخواهم از این به بعد نوشابه خوردن را به یک بار در آخر هفته تقلیل دهم و …» دستیابی به اینها نه تنها آسانتر به نظر میرسد، بلکه ایجاد چنین عادت‌هایی در کیفیت کلی زندگی شما تاثیرگذارتر است و بزرگترین خوبی آن‌ها هم این است که قابل اندازهگیری و سنجیدن دقیق هستند.

البته حواستان باشد که همهی عادات در عادت خوردن و جنبیدن خلاصه نمیشود. عادت زود از کوره در رفتن، برای مثال، یکی از عادتهایی است که شاید خیلیها دوست داشته باشند کنار بگذارند. این دست عادت‌ها مواردی هستند که اگرچه در پروسه کنار گذاشتنشان هیچ کس اندازهی خود شما تاثیرگذار نیست، اما لازم است کسی باشد که راه و چاه آسان‌تر کنار گذاشتنشان را یادتان دهد و کمک کند ریشههای اصلی مشکل را پیدا و با تمرینات مناسب کنار بگذارید.

یادتان باشد که در مجموع این عادت‌های ما هستند که کیفیت زندگیمان را تعیین می‌کنند.
یادتان باشد که در مجموع این عادت‌های ما هستند که کیفیت زندگیمان را تعیین می‌کنند.

۲. روابط: چند لحظه مکث کنید و به روابطتتان فکر کنید. چه افرادی هستند که امسال دوست دارید بیشتر با آنها وقت بگذرانید؟ با چه افرادی بهتر است که رابطهتان را محدودتر کنید و برای روابط خانوادگی و دوستانهتان میخواهید چه مقدار زمان بگذارید؟ خودتان و اطرافیانتان از کیفیت روابط فعلیتان تا چه حد راضی هستید؟ بد نیست بخشی از اهداف امسالتان را به روابطتان اختصاص دهید.

۳. علایق، مهارتها، تجربهها: چند بار در سال برنامهی کلاس ورزشی یا هنری مورد علاقهتان را چک میکنید و سر آخر شروعش را موکول میکنید به آینده؟ سفر به آن شهری که چند وقت پیش ویدیوهایش را یکی از دوستانتان نشانتان داد و به نظرتان میتواند پر از تجربههای نو باشد را کی قرار است بروید؟ یادگرفتن آن مهارتی که با آموختنش میتوانید کلی در زمان صرفه جویی کنید یا کارتان را با کیفیت بهتری انجام دهید چه شد؟

واقعیت این است که حال خوب زندگی ما آدمها، به جز وزن مناسب و جیب پر پول وبه چیزهایی که دوستشان داریم هم بستگی دارد.

علاوه بر اینها، مهارتهایی هم وجود دارند که میشود اسمشان را گذاشت مهارتهای زندگی. مثل مهارت کنترل استرس، کنترل خشم، مهارت تصمیمگیری یا حتی خود مهارت هدف گذاری و برنامه ریزی. راستش را بخواهید یاد گرفتن این مهارتها حوصله و مدارا با خود میخواهد و اراده. اینجا دیگر خواستن همیشه توانستن نیست و باید بعضی چیزها را یاد بگیرید و برای چنین مواردی، چه راهنمایی بهتر از یک روانشناس خوب؟ برای امسال در لیست هدفهایتان، حتما برای علایق و مهارتها و تجربههایی که میخواهید کسب کنید هم جا باز کنید، قول میدهم که سر آخر حال بهتری داشته باشید.

۴. ارزشها: کمتر آدمی میتواند اهداف اول سالش را بیهیچ تغییر و کم یا اضافه کردنی دنبال کند. در طول مسیری که در پیش دارید، تصمیم گیری دربارهی اهداف جدید، حذف اهداف قدیمی و تغییر دادن برخی از اهداف (یا موکول کردنشان به آینده) امریست ناگزیر. اما سوال این است که معیار این تصمیم گیریها چیست؟ هر چه باشد، قرار است یک  برنامهریزی جدی برای رسیدن به اهدافتان داشته باشید و تغییر دادن برنامه چندان چیز دلچسبی نیست.

اینجاست که با بحث ارزشها روبرو میشویم. هر آدمی در زندگی باید برای یک بار هم که شده، بنشیند و ارزشهای اصلی زندگیاش را تعیین کند.

ارزش‌های هر فرد در زندگی با فرد دیگر می‌تواند متفاوت باشد. ارزش‌های اصلی زندگی ما، سنجه‌ی اصلی تصمیم‌گیری‌هایمان هستند.
ارزش‌های هر فرد در زندگی با فرد دیگر می‌تواند متفاوت باشد. ارزش‌های اصلی زندگی ما، سنجه‌ی اصلی تصمیم‌گیری‌هایمان هستند.

قاعدتا ارزشهای بنیادی افراد در طول سالها ثابت میماند اما گاه ممکن است این ارزشها دستخوش تغییر شوند. ثابت بودن نسبی این ارزشها کار را برای ما راحت میکنند. در هر تصمیمی و برای هر هدف جدیدی، کافی است نتایج احتمالی را با این ارزشها بسنجید. حتی لیست هدف گذاری برای سال نوتان را هم باید با این ارزشها مجددا بسنجید. این درواقع دومین چارچوب شما برای محدود کردن تعداد اهداف انتخابیتان در یک سال میتواند باشد. پس هدف اول امسالتان را تهیهی همین لیست قرار دهید. کار جالب و سرگرم کنندهایست.

هدف گذاری برای سال نو: چگونه برنامه بریزیم و انجام دهیم؟

هیچ سر و جادویی در کار نیست! راز انجام کارها این است که انجام بدهیدشان. اما برای این که کارها خوب پیش بروند باید برنامه ریزی کنید.

هر آدمی روش خودش را برای برنامه ریزی دارد اما یک اصل اساسی در تمامی روشهای برنامهریزی وجود دارد، آن هم این است که برای هریک از اهدافتان یک زمان بندی مکتوب داشته باشید. این زمان بندی میتواند به این شکل باشد: هر روز بین ساعت ۶ تا ۷ صبح، تا آخر خرداد امسال، هر روز نیم ساعت قبل از خواب و …. اگر چه همهی این موارد زمان دقیق را نشان نمیدهند ولی در نهایت دارای یک زمان بندی مشخص هستند.

مساله بعدی این است که اهداف و زمان متناظرشان را در یک دفترچه یادداشت (که میتواند روی تلفن همراهتان هم باشد) که همیشه به همراه دارید نگه دارید و به صورت منظم مرور کنید. در ادامه به شیوهی مرور و ارزیابی اهداف هم خواهیم پرداخت.

برنامهریزی به خودی خود کار سختی نیست. مساله اصلی این است که اغلب ما برنامهی تعیین شده را برای چند روز متوالی انجام میدهیم و بعد از این که پایبندیمان به برنامه برای یک یا دو بار دچار اشکال شد به کلی آن را کنار میگذاریم. یک دلیل این امر میتواند این باشد که اهدافی که انتخاب کردهایم واقعگرایانه نیستند اما مهمتر از آن، موضوع این است که هر بار که از انجام برنامه باز میمانیم این تصور در ما ایجاد میشود که دنیا به آخر رسیده و دیگر قادر به انجام کارها طبق برنامهمان نخواهیم بود.

هدف گذاری برای سال نو بدون توجه به برنامه ریزی برای رسیدن به اهداف چیزی جز اتلاف وقت نیست.
هدف گذاری برای سال نو بدون توجه به برنامه ریزی برای رسیدن به اهداف چیزی جز اتلاف وقت نیست.

حقیقت چیز دیگری است. موفقترین و منظمترین آدمهایی که میشناسیم هم بعضی روزها، به دلایل مختلف ممکن است از انجام برنامهشان باز بمانند. فرق این دسته افراد با دیگران این است که فوری در صدد جبران برمیآیند و از روز بعد دوباره اجرای برنامه را بدون سرزنش کردن خودشان از سر میگیرند.

مثلا اگر یکی از اهداف شما این است که هر روز صبح نیم ساعت ورزش کنید و یک روز که از خواب بیدار میشوید به هر دلیلی نمیتوانید ورزش کنید، عصر هنگام برگشت از سر کار یک مسیر جدید انتخاب کنید و کمی پیاده روی کنید. شاید نتیجه دقیقا همان چیزی نباشد که باید میبود، اما در هر حال شما تا حد ممکن به برنامه پایبند بودهاید.

هدف گذاری برای سال نو: مرور و ارزیابی

مرور و ارزیابی برنامهی حرکت به سمت هدف، کلید تضمین رسیدن به هدف است. فرآیند مرور و ارزیابی را باید به صورت مداوم در بازههای زمانی از پیش تعیین شده انجام بدهید.

مرور و ارزیابی باعث میشود دوباره به مسیر برگردید و اقدامات اصلاحی را برای برنامه یا حتی خود اهداف پیش بینی کنید.

بررسیهای سه ماهه: در بررسیهای سه ماهه قرار است کمی از جزییات نقشه فاصله بگیریم و نگاهی کلی به اوضاع و احوالمان داشته باشیم. بررسیهای سه ماهه بهترین موقعیت هستند که اگر نیاز به تغییر برنامه یا دستکاری لیست اهداف هست، آنها را اعمال کنیم.

برای بررسی‌های سه ماههتان یک روز از اواخر هر فصل را در نظر بگیرید که میتوانید چند ساعتی را در آن روز صرف کار کردن روی نقشهتان بکنید.

بررسی ماهانه: برای بررسی این که ماه گذشته را چگونه گذراندهاید کمی جزییتر و دقیقتر باید عمل کنید. یک مجموعه سوال برای سنجیدن وضعیتتان در ماه گذشته درست کنید و سعی کنید هر ماه به آنها پاسخ دهید. برای مثال اینها چند نمونه از سوالات خوبی هستند که میتوانید با آنها پیش بروید:

  • به عملکرد خودتان در این ماه از صفر تا ده چه امتیازی میدهید؟
  • نقاط قوت و نقاط ضعف عملکردتان در این ماه کجاها بوده؟ کجاها به خودتان گفتهاید آفرین به تو و کجاها خودتان را سرزنش کردهاید؟
  • پیشرفتتان در هر یک از اهدافی که مشخص کردهاید چگونه بوده است؟
  • برای کدامیک از اهداف به صرف زمان بیشتری نیاز دارید و چگونه باید برنامه‌ها را تغییر دهید؟ به کدامیک از اهداف قبل از موعد رسیده‌اید؟
  • آیا زمانتان را برای چیزهای درستی صرف کردهاید؟ اگر نه، چگونه قرار است اوضاع را بهتر کنید؟

این کار را میتوانید در روز آخر هر ماه انجام دهید. به طور معمول این کار یک الی دو ساعتی طول میکشد.

مرور دوره‌ای وضعیت پیشرفتتان در اهداف باعث می‌شود فرآیند حرکت به سمت اهداف دقیق‌تر دنبال شود.
مرور دوره‌ای وضعیت پیشرفتتان در اهداف باعث می‌شود حرکت به سمت اهداف سریع‌تر انجام پذیر باشد.

بررسی هفتهای: هر هفته اهداف سالانهتان را مرور کنید و گامهای عملی برای پیشرفت در هر هدف را در ذهنتان تجسم کنید. حتی اگر دنبال کردن هدفی را چند ماه بعد قرار است شروع کنید، بهتر است از قبل مراحل طی کردن مسیر رسیدن به آن را در ذهن ساخته باشید.

در بررسی هفتهای روی تاثیرات کوچکی که تغییر در عادات در این هفته داشتهاند بیشتر تمرکز کنید، شاید نتایج در انتهای هفتههای اول چشمگیر نباشند اما هر چه هفتههای بیشتری میگذرد نگاه کردن به تغییرات جالبتر خواهد شد.

برای سایر اهدافتان هم، پیشرفتتان در هفتهای که گذشته است را بررسی کنید.

میتوانید این کارها را در روز پنج شنبه یا جمعه انجام دهید؛ سر جمع بیش از یک ساعت زمان نیاز نخواهید داشت.

بررسی روزانه: یک نکتهای که باید حواستان به آن باشد این است که اول هر روز باید روی برنامهی آن روزتان نیم ساعتی که شده فکر کنید. این فرآیند فقط بخاطر دنبال کردن لیست اهدافی که در سال جدید مشخص کردهاید نیست. برای هر روز، حداکثر ۵ یا ۶ کار مهم را یادداشت کنید. ممکن است نیمی از این کارها مربوط به لیست هدف گذاری برای سال نو تان باشند؛ در هر صورت در ابتدای روز باید مشخص کنید که امروز برای اهداف مشخص شدهتان در ابتدای سال چه خواهید کرد.

یادتان باشد که آدمهایی که لیست کارهای روزانهشان بی در و پیکر و بزرگ است، معمولا تا انتهای روز حتی نیمی از کارها را هم انجام نمیدهند. یک لیست کوتاه اما عمل شده در پایان روز حس بهتری به شما خواهد داد.

در نهایت اگر احساس میکنید در مسیر هدف گذاری برای سال نو یا برنامه ریزی و عمل به اهدافتان مشکلی دارید، شاید بد نباشد که از یک فرد متخصص کمک بگیرید. روانشناسانی که در زمینه مهارتهای زندگی تخصص دارند میتوانند یک گزینهی بسیار خوب برای راهنمایی گرفتن باشند.

یه خبر خوب

فول فکر امکان استفاده از مشاوره روانشناسی بصورت آنلاین و با استفاده از روانشناسان باتجربه فراهم کرده. شما می توانید از طریق گفتگوی متنی و صوتی با مشاوران ارتباط برقرار نمایید.